سندرم سریالهای ایرانی یا چگونه فارسیوان موجب میشود تلویزیون به راحتی از خط قرمزها عبور کند
نوشتن دربارهٔ سریالهای تلویزیونی صدای و سیما میتواند به اندازهٔ تماشای خود این سریالها کسالتبار و خسته کننده باشد. خصوصاً اینکه حرفها و نکتهها بسیاری دربارهٔ سندرم سریالهای تلویزیونی و حالا چه وطنی و چه آنور آبی گفته شده و چه بسا گوش خوانندهٔ این سطور هم از آنها پر شده باشد. ادامه…
اگر آن اتفاق نمیافتاد…
مواجهه با آخرین ساختهٔ فرهادی و نوشتن از آن کار راحتی نیست. سختی تحلیل ساختار منسجم فیلم به تمهیدات دراماتیکی و ظرافتهای روایی آن از یک طرف و درهمتنیده بودن تم اصلی و مورد علاقهٔ فیلمساز در ساختههای اخیرش با بافت سهل و ممتنع آن از طرف دیگر، کار هر ناظر بیرونیای را برای قضاوت و نظر دادن با مشکل مواجه میکند. ادامه…
تأملاتی در باب فلسفهٔ هنر اسلامی
فلسفهٔ هر رشتهای، در پی بررسیِ آن رشته، از موقعیتی خارج از آن است و در واقع، هیچگاه مسائل آن رشته به طور مستقیم در فلسفهٔ آن بحث نمیشود. مثلاً هنگامی که از فلسفهٔ حقوق بحث میشود، منظور، بحث کردن دربارهٔ مسائل حقوقی نیست؛ بلکه بحثهای فلسفهٔ حقوق، موضوعاتی را دربر میگیرد که در دانش حقوق از آنها بحث نمیشود. ادامه…
پایین آمدن درخت از گربه
پرویز شاپور نویسندهٔ جملههایی است كه به نامگذاری احمد شاملو «كاریكلماتور» خوانده میشوند. شاپور این كار را بیش از چهل سال پیش آغاز كرد و تا هنگام مرگ ادامه داد. پس از او و به راهگشایی او نیز این «طرز» نوشتن جملههایی كوتاه و ساده در زبان فارسی پا گرفت و جا افتاد. اكنون این گونه جملهها در نثر و شعر و نیز در طنز به كار میروند و نوعی سبك میآفرینند. ادامه…
ایدههای تکراری
متأسفانه در نمایشهای مذهبی و شاید بهتر بتوان گفت در نمایشهایی که یا از عنوان مذهبی استفاده میکنند و یا در آنها داستان بهگونهای است که یک شخصیت مذهبی و یا یکی از ائمه(علیهم السلام) در روند داستان نقش دارند شاهد دو نگرش و دوگونه نگارش نمایشنامه و حتی فرم اجرایی هستیم. ادامه…
وضعیت دوم: رستگاری
انتظار برای رسیدن یک نجات دهنده که ستمدیدگان را از ظلم رها کند و همراهی با او در مبارزه با ستمگر، شالوده وضعیت دوم نمایشی یا «Deliverance» است که رهایی و رستگاری نامیده شده است. در وضعیت اول، نگونبخت به یک قدرت تصمیمگیرندهٔ نامصمم پناه میبرد؛ اما در اینجا یک حامی غیرمنتظره به میل خود به نجات شخص ناامید و درمانده می آید و او را میرهاند. ادامه…
جای خالی رفقای گمنام
سالها پیش جایی که یادم نیست کی و کجا بود، «بهروز افخمی» در پاسخ به پرسش منتقدی كنجكاو كه از او دربارۀ فیلم تحسینبرانگیز «روز شیطان» پرسیده بود، گفت: «آن روزها پس از نمایش فیلم از وزارت اطلاعات كسی با من تماس گرفت و پس از تشكر بابت ساخت فیلم، گفت اگر نیازمند كمكی بودید ما در خدمتیم و…» ادامه…
شعر چگونه روی میدهد؟
شعر از یک راه همیشگی پا به عرصهٔ هستی نمیگذارد ولی اغلب اوقات، نه همیشه، شعر از یک مشاهدهٔ مستقیم متولد میشود؛ در یک مواجههٔ نامعمول و شاید هم در یک اتفاق معمولی احساس میکنید که وقت ساختن شعر است. ادامه…
